Paralelometr, jego zastosowanie i rodzaje

Analiza paralelometryczna ma na celu ocenę kształtu pola protetycznego, znalezienie korzystnego toru wprowadzenia protezy na podłoże i wytyczenie przebiegu klamer zgodnie z wybranym torem. Do jej przeprowadzenia konieczny jest przyrząd zwany paralelometrem lub - nietrafnie - klamrografem.


Jednym z pierwszych i najbardziej znanych jest paralelometr Neya. Składa się on z nieruchomej podstawy zaopatrzonej w kolumnę, na której obraca się poziome ramię, w którym z kolei umocowane jest pionowe ramię, przesuwalne w dół i w górę. Paralelometr zaopatrzony jest w stolik składający się z ruchomej podstawy, w której na kulistym przegubie umieszczony jest blat mający uchwyt służący do unieruchomienia modelu roboczego. Kulisty, blokowany przegub umożliwia ustabilizowanie położenia modelu w żądanym położeniu względem pionowego ramienia paralelo-metru.


Dodatkowym wyposażeniem paralelometru Neya są ćwieki pomiarowe służące do mierzenia głębokości podcieni.


Obecnie stosowanych jest wiele bardziej nowoczesnych paralelometrów, z których na uwagę zasługuje przyrząd mający łamane ramię poziome, ułatwiające analizę modelu roboczego.


Postępowanie. Postępowanie praktyczne rozpoczyna się od umocowania modelu roboczego na blacie stolika paralelometru i dotykania analizatorem do wszystkich ścian zębów i wyrostka zębodołowego. Rolę analizatora pełni pionowy, wyjmowany pręcik, umieszczony w dolnym końcu pionowego ramienia paralelometru. Dotykając analizatorem powierzchni pola protetycznego w różnych ułożeniach modelu, należy starać się znaleźć optymalny tor wprowadzenia protezy. Za optymalny uważa się taki tor, przy którym pomimo istnienia podcieni i zachyłków proteza będzie mogła być wprowadzona na podłoże, a na wybranych zębach filarowych będą istniały przestrzenie retencyjne umożliwiające dobre umocowanie klamer. W protezach częściowych płytowych osiadających klamry są zwykle wykonywane z okrągłego drutu stalowego o przekroju od 0,7 do 1,0 mm. Do utrzymania tego typu protezy na podłożu wystarczające jest, jeżeli między szyjką zęba a największą jego wypukłością będzie istniała przestrzeń retencyjna, w której może być usytuowane ramię retencyjne klamry doginanej. Warto pamiętać, że największa wypukłość zęba wyznaczona w wyniku analizy paralelometrycznej jest największą wypukłością względną (nie anatomiczną), jaka została wyznaczona tylko przy danym, wybranym torze wprowadzenia protezy.


Po ustaleniu optymalnego dla danego modelu toru wprowadzenia protezy zamienia się analizator na grafit, którym zarysowuje się największe wypukłości na zębie i wyrostku zębodołowym. Zęby obrysowuje się dookoła. Linie na zębach wykreślone od strony przedsionkowej i stron bocznych będą umożliwiały oznaczenie miejsc, w których należy usytuować ramię retencyjne klamry protetycznej, doginanej z drutu. Linie zaiysowane na stronie językowej, stronach bocznych zębów i równocześnie na modelu będą wskazywały obszar podcieni, które należy zablokować (wypełnić) przed przystąpieniem do modelowania płyty protezy. Linie wyznaczające największe wypukłości od strony językowej, niekiedy również na powierzchniach bocznych, będą ponadto wskazywały na granice, do których może sięgać płyta protezy (lyc. 202). Płyta protezy, zarówno górnej, jak i dolnej, powinna kontaktować się tylko z największą wypukłością zębów i odstawać w okolicy podcieni o wartość równą głębokości tych podcieni.


Zgodnie z granicami zakreślonych podcieni technik w pracowni wypełnia je od strony językowej i stron bocznych gipsem lub cementem, również korzystając z pomocy paralelometru. Takie postępowanie umożliwi później lekarzowi łatwiejsze wprowadzenie protezy na podłoże oraz pozwoli uniknąć pracochłonnego i przypadkowego wybierania tworzywa akrylowego z okolic przylegających do szyjek zębów, co nagminnie zdarza się wówczas, kiedy podcienie na modelu nie zostają zablokowane. Zeszlifowanie przez lekarza akrylu z wymienionych miejsc w celu wprowadzenia protezy na podłoże oprócz straty czasu i niepotrzebnego wysiłku powoduje również powstawanie nadmiernych pustych przestrzeni między płytą protezy a przyzębiem i błoną śluzową w okolicy zębów oraz niedokładne przyleganie płyty w okolicy równika zęba, co powoduje wciskanie w tę przestrzeń resztek pokarmowych i ich zaleganie.


Badania Hobkirka i Strahana na temat wpływu przestrzeni odciążających w częściowych protezach płytowych potwierdzają pogląd, że najkorzystniejsze jest całkowite odsłanianie przyzębia, a w przypadkach kiedy jest to niemożliwe, płyta protezy powinna przylegać do dziąsła brzeżnego. Stwarzanie w tych okolicach odciążeń w płycie protezy sprzyja osadzaniu się płytki protez, przerostom błony śluzowej i pogłębianiu kieszonek dziąsłowych.


Polecanym rozwiązaniem jest zredukowanie płyty protezy w przednim odcinku i całkowite odsłonięcie przyzębia.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *